Gece vakti hırsızlık cezası, Türk Ceza Kanunu’nun 143. maddesi uyarınca hırsızlık suçunun temel cezasının yarı oranına kadar artırılmasını ifade eder. Uygulamada bu artırımın uygulanıp uygulanmayacağı çoğu zaman tek bir noktaya indirgenir: suçun işlendiği saatin kesin olarak ispatlanıp ispatlanamadığı. Çorum ağır ceza avukatı olarak takip edilen dosyalarda, saatin belirsiz kaldığı hâllerde artırımın kaldırılmasının cezada ciddi bir düşüş sağladığı görülmektedir.
Bu yazıda gece vakti kavramının TCK 6/1-e uyarınca nasıl hesaplandığı, suç saati belirsizse ne olacağı, artırımın nasıl gerekçelendirilmesi gerektiği ve konuya ilişkin güncel Yargıtay kararları ele alınmaktadır.
Gece Vakti Hırsızlık Cezası ve Yasal Çerçeve (TCK 143)
TCK 143, hırsızlık suçunun gece vakti işlenmesi hâlinde verilecek cezanın artırılmasını öngörür. Bu, bağımsız bir suç değil, basit hırsızlık (TCK 141) veya nitelikli hırsızlık (TCK 142) suçlarının cezasına eklenen bir artırım sebebidir. Maddenin güncel metnine mevzuat.gov.tr üzerinden 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu metninden ulaşılabilir.
Gece vakti kavramı TCK 6/1-e maddesinde tanımlanmıştır: güneşin batmasından bir saat sonra başlayan ve güneşin doğmasından bir saat önceye kadar devam eden zaman aralığıdır. Yargıtay uygulamasında bu zaman diliminin tespitinde suçun işlendiği yer ve tarihe göre UYAP veya Kandilli Rasathanesi gibi yetkili kurumlardan temin edilen güneşin doğuş ve batış çizelgeleri esas alınır; yaz saati uygulamaları da hesaba katılır.
Bu hesabın somut olarak yapılmaması başlı başına bozma nedenidir. Yargıtay 6. Ceza Dairesi 15.12.2021 tarih, 2021/4337 E. – 2021/19486 K. sayılı kararında güneşin 18.25’te battığı ve yaz saati uygulaması dikkate alındığında gecenin 20.25’te başladığı belirlenmiştir. Daire, eylemin bu saatten önce gerçekleştiği anlaşıldığından gündüz vakti işlendiğinin kabulü gerektiğini, buna rağmen TCK 143 ile artırım yapılmasının kanuna aykırı olduğunu belirterek hükmü bozmuştur.
Suç Saati İspatlanamazsa Gece Vakti Hırsızlık Cezası Uygulanır mı?
Yargıtay’ın yerleşik uygulamasına göre, suçun işlendiği zaman diliminin gece mi yoksa gündüz mü olduğu konusunda duraksama bulunması hâlinde şüphe sanık lehine yorumlanır ve eylemin gündüz vakti işlendiği kabul edilerek TCK 143 uyarınca artırım yapılamaz. Bu, özellikle mağdurun hırsızlığı ertesi sabah fark ettiği dosyalarda belirleyicidir.
Yargıtay 6. Ceza Dairesi 30.03.2021 tarih, 2020/3828 E. – 2021/6288 K. sayılı kararı, müştekinin hırsızlığı sabah 07.00 sıralarında fark ettiği olaya ilişkindir. Daire, suç saatinin kesin olarak belirlenemediğini, bu nedenle sanıklar lehine gündüz vakti kabulü gerektiğini belirterek yapılan artırımı hukuka aykırı bulmuş ve hükmü bozmuştur. Aynı yaklaşım Yargıtay 2. Ceza Dairesi 17.10.2024 tarih, 2022/7861 E. – 2024/15046 K. sayılı kararında da benimsenmiştir; katılanın aracını sabah fark ettiği bu dosyada Daire, suç saati tespit edilmeden ve deliller tartışılmadan artırım yapılmasını usul ve yasaya aykırı bulmuştur.
Yargıtay 17. Ceza Dairesi 02.04.2018 tarih, 2015/29985 E. – 2018/4468 K. sayılı kararında suç saatine ilişkin kesin bir kanıt bulunmadığı tespit edilmiştir. Daire, oluşan kuşkunun sanık lehine değerlendirilmesi gerektiğinin gözetilmemesini bozma nedeni yapmıştır. Benzer biçimde Yargıtay 2. Ceza Dairesi 11.10.2022 tarih, 2021/5033 E. – 2022/16500 K. sayılı kararında gece vaktinin 18.43’te başladığı ancak suç saatinin kesin olmadığı belirlenmiş; şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereği gündüz kabul edilmesi gerekirken TCK 143 uygulanması bozulmuştur.
Artırımın Gerekçelendirilmesi Zorunluluğu
Mahkemenin TCK 143’ü uygulayabilmesi için eylemin hangi saatte gerçekleştiğini, bu saatin TCK 6/1-e kapsamında neden gece vaktine denk geldiğini ve suçun gece işlendiğini gösteren delilleri (kolluk tutanakları, kamera kayıtları, tanık veya müşteki beyanları) karar yerinde açıkça ve denetime elverişli biçimde tartışması gerekir. Yetersiz gerekçeyle veya suç saati somutlaştırılmadan yapılan artırımlar bozulmaktadır.
Yargıtay 6. Ceza Dairesi 24.11.2021 tarih, 2021/23737 E. – 2021/18036 K. sayılı kararında TCK 6/1-e uyarınca saat 20.50’den sonrasının gece vakti olduğu belirlenmiştir. Daire, deliller denetime elverişli biçimde tartışılmadan ve şüpheden sanık yararlanır ilkesi gözetilmeden artırım yapılmasını hukuka aykırı bularak hükmü bozmuştur. Yargıtay 6. Ceza Dairesi 08.11.2022 tarih, 2021/16444 E. – 2022/15610 K. sayılı kararında ise güneşin 19.30’da battığı ve gecenin 20.30’da başladığı olayda, sanığın eylemi gündüz gerçekleştirdiğine ilişkin savunması karşılanmadan ve yetersiz gerekçeyle TCK 143 uygulanması hukuka aykırı bulunmuştur.
Artırımın uygulanmaması da bozma nedenidir. Yargıtay 6. Ceza Dairesi 29.03.2022 tarih, 2021/9538 E. – 2022/4462 K. sayılı kararında eylemin saat 17.40’ta işlendiği, güneşin 16.19’da battığı ve gecenin 17.19’da başladığı belirlenmiştir. Daire, suçun gece vakti işlendiği anlaşılmasına rağmen TCK 143’ün uygulanmamasını eksik ceza tayini olarak nitelendirmiş ve hükmü bozmuştur. Bu karar, artırımın yalnızca sanık aleyhine değil, gerektiğinde katılan lehine de denetlendiğini göstermektedir.
Gece Vakti Hırsızlık Cezası Bakımından Öne Çıkan Yargıtay Kararları
Aşağıda, gece vakti hırsızlık cezası uygulamasına yön veren güncel Yargıtay içtihatlarının konusu ve vardığı sonuç özetlenmiştir:
- Yargıtay 2. Ceza Dairesi 11.10.2021 tarih, 2021/14737 E. – 2021/16380 K. sayılı kararı: Dosyada güneşin 18.20’de battığı ve 19.20’den sonrasının gece vakti sayıldığı belirlenmiştir. Eylemin bu saatten sonra gerçekleştiği tanık beyanlarıyla sabit olduğundan, Daire yerel mahkemenin TCK 143 uyarınca artırım yapmasını yerinde görmüştür. Karar, suç saatinin tanık beyanıyla da ispatlanabileceğini ve bu hâlde artırımın zorunlu olduğunu göstermektedir.
- Yargıtay 13. Ceza Dairesi 12.05.2015 tarih, 2015/7535 E. – 2015/8868 K. sayılı kararı: Somut olayda gece vaktinin saat 21.00’den sonra başladığı belirlenmiş, ancak suçun işlendiği saat kesinleşmemiştir. Daire, eylemin gece gerçekleştiğinin kesin olarak belli olmadığını tespit ederek şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereği artırım yapılamayacağına hükmetmiştir. Karar, gece vaktinin başlangıç saatinin bilinmesinin tek başına yeterli olmadığını ortaya koymaktadır.
- Yargıtay 2. Ceza Dairesi 29.05.2025 tarih, 2025/4655 E. – 2025/10495 K. sayılı kararı: Kararda gece vaktinin 20.11’de başlayıp 04.43’te sona erdiği, eylemin ise bu sınırın hemen ardındaki zaman dilimine denk geldiği belirlenmiştir. Daire, eylemin gündüz vaktine sarktığı ve bu konuda şüphe bulunduğu gözetilmeden TCK 143/1 ile artırıma gidilmesini hukuka aykırı bularak hükmü bozmuştur. Karar, gece ile gündüz sınırındaki dakikaların dahi savunma açısından belirleyici olabileceğini göstermektedir.
Bu kararların tam metinlerine Yargıtay Karar Arama sistemi üzerinden esas ve karar numarasıyla ulaşılabilir.
Sonuç ve Pratik Öneriler — Çorum Ceza Avukatı ile Süreç Yönetimi
Gece vakti hırsızlık cezası bakımından savunmanın izlemesi gereken yol nettir. İlk adım, suç tarihi ve yeri için güneşin doğuş ve batış saatlerinin resmî kaynaklardan getirtilmesi ve TCK 6/1-e’ye göre gece vaktinin başlangıç ile bitiş saatlerinin hesaplanmasıdır. İkinci adım, suçun işlendiği saatin dosyada gerçekten ispatlanıp ispatlanmadığının denetlenmesidir; kamera kaydı, tutanak veya tanık beyanı yoksa şüphe sanık lehine yorumlanmalı ve artırımın kaldırılması talep edilmelidir.
Üçüncü adım, artırım uygulanmışsa gerekçenin denetime elverişli olup olmadığının incelenmesidir; suç saati somutlaştırılmadan yapılan artırımlar istikrarlı biçimde bozulmaktadır. Mağdur tarafında ise saatin belgelenmesi, artırımın uygulanmasını sağlayan en güçlü araçtır. Diğer hizmet alanlarımız için Çorum avukat ve hukuki danışmanlık hizmetleri sayfamızı inceleyebilirsiniz. Gece vakti hırsızlık cezası nedeniyle yargılanıyorsanız veya bu konuda hak arayışındaysanız, Çorum ceza avukatı arayışınızda Av. Enes MANTI Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Hukuki Uyarı: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve somut olaya ilişkin hukuki görüş yerine geçmez. Profesyonel hukuki destek için Av. Enes MANTI Hukuk Bürosu (Çorum Barosu Sicil No: 996) ile iletişime geçebilirsiniz.