İçeriğe atla 
Ses veya görüntülerin kayda alınması suçu, Türk Ceza Kanunu’nun 286. maddesinde düzenlenmiş olup adliyeye karşı suçlar arasında yer alır. Madde, soruşturma ve kovuşturma işlemleri sırasındaki ses veya görüntüleri yetkisiz olarak kayda alan veya nakleden kişiyi cezalandırır. Uygulamada duruşma salonunda veya ifade alma sırasında yapılan gizli kayıtlar bakımından gündeme gelir ve sıklıkla özel hayatın gizliliğini ihlal suçuyla karıştırılır. Bu yazıda ses veya görüntülerin kayda alınması suçunun unsurlarını ele alıyoruz.
Suçun Konusu: Soruşturma ve Kovuşturma İşlemleri
Yargıtay 12. Ceza Dairesi’nin 25.09.2023 tarihli, 2021/1402 E. ve 2023/3241 K. sayılı kararında suçun konusu açıkça tanımlanmıştır: TCK m.286’da düzenlenen suçun konusu, soruşturma ve kovuşturma işlemleri sırasındaki ses veya görüntülerin yetkisiz olarak kayda alınması ya da nakledilmesi eylemleridir.
Aynı kararda somut olay bakımından önemli bir araştırma yükümlülüğü getirilmiştir: duruşma salonunda resim çekildiği iddia edilen olayda, ilgili dava dosyasının getirtilerek çekim sırasında duruşmanın başlayıp başlamadığının kuşkuya yer vermeyecek biçimde tespit edilmesi gerektiği; eksik inceleme ve araştırmayla hüküm kurulmasının hukuka aykırı olduğu belirtilmiştir. Bu tespit, savunmada zaman unsurunun neden kritik olduğunu gösterir: kayıt, bir soruşturma veya kovuşturma işlemi sırasında yapılmamışsa bu suç oluşmaz. Maddenin metnine Mevzuat Bilgi Sistemi üzerinden ulaşılabilir.
Özel Hayatın Gizliliği ile Ayrım
Yargıtay 12. Ceza Dairesi’nin 03.04.2019 tarihli, 2018/4933 E. ve 2019/4453 K. sayılı kararı bu iki suç tipi arasındaki sınırı net biçimde çizer. Kararda, ifadesinin gereği gibi alınmadığını iddia eden sanığın bu durumu delillendirmek amacıyla yaptığı gizli çekimde şikâyetçilerin özel yaşam alanlarına ilişkin görüntülerinin kaydedilmediği; ancak soruşturma işlemi sırasındaki ses ve görüntüleri yetkisiz olarak kayda alan sanığın eyleminin TCK m.286/1 kapsamında değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Kararda ayrıca usule ilişkin önemli bir noktaya işaret edilmiştir: iddianamede eylemin tarif edildiği de nazara alınarak, CMK m.226 uyarınca TCK m.286/1’in uygulanması ihtimaline binaen sanığa ek savunma hakkı tanınması gerekir. Dolayısıyla nitelendirme değişikliği hâlinde ek savunma hakkının verilmemesi bozma nedenidir.
Yargıtay 12. Ceza Dairesi’nin 21.11.2017 tarihli, 2017/3067 E. ve 2017/9120 K. sayılı kararı bu suçtan kurulan bir mahkûmiyet hükmünün temyiz incelemesine ilişkindir. Yargıtay 12. Ceza Dairesi’nin 06.05.2024 tarihli, 2020/12478 E. ve 2024/2112 K. sayılı kararında ise aynı olayda TCK m.285/1’deki gizliliğin ihlali ile TCK m.286/1’deki suçun birlikte uygulandığı bir dosya ele alınmıştır.
Kişinin Kendisine Karşı İşlenen Suçu Kayda Alması
Bu suç tipi, kişinin kendi aleyhine işlenen bir suçu delillendirmek amacıyla yaptığı kayıtlarla da sıkça karıştırılır. Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 22.04.2021 tarihli, 2020/430 E. ve 2021/161 K. sayılı kararında, Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 135. maddesi anlamında iletişimin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınmasının ancak bir suç dolayısıyla yapılan soruşturma ve kovuşturma sırasında iki kişi arasındaki görüşmenin bir üçüncü kişi tarafından uygun teknik araçlarla dinlenmesi ve kayda alınması hâlinde mümkün olacağı belirtilmiştir.
Bu ilkenin sonucu olarak Yargıtay 4. Ceza Dairesi’nin 21.10.2013 tarihli, 2012/11001 E. ve 2013/25692 K. sayılı kararı ile 05.03.2015 tarihli, 2014/5251 E. ve 2015/23703 K. sayılı kararında, kendisine karşı suç işlendiği gerekçesiyle bir kişinin bir başkasıyla yaptığı telefon ve ortam konuşmalarını kayda almasının CMK m.135 kapsamında değerlendirilemeyeceği; bu işlemin başkasının özel hayatına müdahale niteliğinde olmadığı ifade edilmiştir.
Yargıtay 18. Ceza Dairesi’nin 22.06.2016 tarihli, 2015/27331 E. ve 2016/13882 K. sayılı kararında, kayıt işlemi yapıldığı sırada karşı taraf hakkında başlatılmış bir soruşturma veya kovuşturma bulunmadığı; kendisine karşı işlenmekte olan bir suçla ilgili olarak bir daha kanıt elde etme olanağının bulunmadığı ani gelişen durumlarda yapılan kaydın hukuka uygun delil olduğu belirtilerek, bu kaydın hukuka aykırı sayılması suretiyle verilen beraat kararı bozulmuştur. Aynı yönde Yargıtay 6. Ceza Dairesi’nin 23.03.2023 tarihli, 2023/1775 E. ve 2023/9522 K. sayılı kararı ile 22.06.2023 tarihli, 2023/3087 E. ve 2023/11820 K. sayılı kararı bulunmaktadır.
Üçüncü Kişilere Ait Kayıtlar ve Komşu Suçlar
Buna karşılık kişinin kendisine karşı işlenen bir suç bulunmadığı hâllerde, üçüncü kişilerin konuşma ve görüntülerinin rıza dışında kaydedilmesi başka suçları oluşturabilir. Yargıtay 12. Ceza Dairesi’nin 13.01.2026 tarihli, 2024/2954 E. ve 2026/382 K. sayılı kararında, müştekinin başka bir şahısla olan konuşma ve görüntüsünün rızası dışında kayda alınarak bir iş davasında delil olarak sunulması iddiasında, eylemin kişiler arasındaki aleni olmayan konuşmaların kaydedilmesi ve özel hayatın gizliliğini ihlal suçlarını oluşturabileceği belirtilerek soruşturmanın genişletilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
Yargıtay 12. Ceza Dairesi’nin 24.11.2025 tarihli, 2024/1491 E. ve 2025/8105 K. sayılı kararında da eşin telefonuna program yüklenerek yapılan dinleme ve kayıtların, boşanma davasında delil sunma amacı taşıdığı gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesinin yerinde olmadığı; delillerin takdirinin mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir. Yargıtay 6. Ceza Dairesi’nin 17.10.2024 tarihli, 2023/7898 E. ve 2024/10829 K. sayılı kararında ise bilgisi dışında fotoğraf çekilmesi eyleminin TCK m.134 kapsamında görüntü veya seslerin kayda alınması suretiyle özel hayatın gizliliğini ihlal suçunu oluşturduğu kabul edilmiştir. Kararların tam metinleri Yargıtay Karar Arama üzerinden incelenebilir.
Savunmada Öne Çıkan Başlıklar
- Kayıt gerçekten bir soruşturma veya kovuşturma işlemi sırasında mı yapılmıştır? Duruşmanın başladığı saat tespit edilmiş mi?
- Sanığın kayıt yapmaya yetkisi var mıydı? Yetkisizlik unsuru tartışılmış mı?
- Kayıt, sanığın kendisine karşı işlendiğini iddia ettiği bir suçu delillendirme amacı mı taşıyordu?
- Başka türlü delil elde etme olanağı var mıydı? İçtihat bu koşulu arıyor.
- Kaydedilen içerik üçüncü kişilerin özel yaşam alanına mı ilişkindir? Bu hâlde TCK m.133 veya m.134 gündeme gelir.
- Nitelendirme değiştiyse CMK m.226 uyarınca ek savunma hakkı tanınmış mı?
Bu başlıkların her biri hem beraat hem de doğru nitelendirme bakımından belirleyicidir. Duruşma tutanakları, bilirkişi raporu ve kayıt içeriğinin birlikte incelenmesi için bir Çorum ceza avukatı ile görüşülmesi yararlı olur. Büromuzun çalışma alanları hakkında Çorum ceza avukatı ve ağır ceza davaları sayfalarımızdan bilgi alabilirsiniz. Serinin önceki yazısı için kamu görevinin usulsüz üstlenilmesi (TCK 262) incelemesine bakabilirsiniz.
Sonuç
Ses veya görüntülerin kayda alınması suçu, yargılama işlemlerinin düzenini ve taraflara ilişkin güvenceleri koruyan, konusu ve zamanı bakımından sınırlı bir suç tipidir. İçtihat, kaydın bir soruşturma veya kovuşturma işlemi sırasında ve yetkisiz olarak yapılmasını aramakta; kişinin kendisine karşı işlenen bir suçu delillendirmek amacıyla yaptığı kayıtları ise farklı bir çerçevede değerlendirmektedir. Nitelendirme değişikliklerinde ek savunma hakkı ayrı bir usul güvencesidir. Bir Çorum ceza avukatı olarak Av. Enes MANTI Hukuk Bürosu, adliyeye karşı suçlar ve özel hayata ilişkin ceza dosyalarında hukuki destek sunmaktadır.
Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amacı taşır, hukuki görüş veya tavsiye niteliğinde değildir. Her dosya kendi somut koşulları içinde değerlendirilmelidir. Güncel durumunuza ilişkin olarak bir avukata danışmanız önerilir.
#Çorum Ceza Avukatı #Alaca Ceza Avukatı #Bayat Ceza Avukatı #Boğazkale Ceza Avukatı #Dodurga Ceza Avukatı #İskilip Ceza Avukatı #Kargı Ceza Avukatı #Laçin Ceza Avukatı #Mecitözü Ceza Avukatı #Oğuzlar Ceza Avukatı #Ortaköy Ceza Avukatı #Osmancık Ceza Avukatı #Sungurlu Ceza Avukatı #Uğurludağ Ceza Avukatı #Amasya Ceza Avukatı #Göynücek Ceza Avukatı #Gümüşhacıköy Ceza Avukatı #Hamamözü Ceza Avukatı #Merzifon Ceza Avukatı #Suluova Ceza Avukatı #Taşova Ceza Avukatı #Tokat Ceza Avukatı #Almus Ceza Avukatı #Artova Ceza Avukatı #Başçiftlik Ceza Avukatı #Erbaa Ceza Avukatı #Niksar Ceza Avukatı #Pazar Ceza Avukatı #Reşadiye Ceza Avukatı #Sulusaray Ceza Avukatı #Turhal Ceza Avukatı #Yeşilyurt Ceza Avukatı #Zile Ceza Avukatı #Yozgat Ceza Avukatı #Akdağmadeni Ceza Avukatı #Aydıncık Ceza Avukatı #Boğazlıyan Ceza Avukatı #Çandır Ceza Avukatı #Çayıralan Ceza Avukatı #Çekerek Ceza Avukatı #Kadışehri Ceza Avukatı #Saraykent Ceza Avukatı #Sarıkaya Ceza Avukatı #Sorgun Ceza Avukatı #Şefaatli Ceza Avukatı #Yenifakılı Ceza Avukatı #Yerköy Ceza Avukatı #Kırıkkale Ceza Avukatı #Bahşılı Ceza Avukatı #Balışeyh Ceza Avukatı #Çelebi Ceza Avukatı #Delice Ceza Avukatı #Karakeçili Ceza Avukatı #Keskin Ceza Avukatı #Sulakyurt Ceza Avukatı #Yahşihan Ceza Avukatı #Samsun Ceza Avukatı #Atakum Ceza Avukatı #Canik Ceza Avukatı #İlkadım Ceza Avukatı #Tekkeköy Ceza Avukatı #Alaçam Ceza Avukatı #Asarcık Ceza Avukatı #Ayvacık Ceza Avukatı #Bafra Ceza Avukatı #Çarşamba Ceza Avukatı #Havza Ceza Avukatı #Kavak Ceza Avukatı #Ladik Ceza Avukatı #Ondokuzmayıs Ceza Avukatı #Salıpazarı Ceza Avukatı #Terme Ceza Avukatı #Vezirköprü Ceza Avukatı #Yakakent Ceza Avukatı