Velayetin değiştirilmesi davası şartları, boşanma sonrasında koşulların değişmesi halinde mahkemenin yeniden velayet incelemesi yapmasını sağlayan özel bir dava türüdür. Türk Medeni Kanunu’nun 183. maddesi, velayet kararının kesinleşmesinden sonra koşulların esaslı biçimde değişmesi halinde velayetin yeniden düzenlenmesine imkân tanır. Çorum boşanma avukatı olarak edindiğimiz deneyim, bu davalarda “esaslı değişiklik” koşulunun ispatının süreci belirleyen anahtar unsur olduğunu göstermektedir.
Velayetin Değiştirilmesi İçin Hangi Şartlar Gerekir?
Mahkemenin mevcut velayet kararını değiştirebilmesi için üç temel koşulun bir arada bulunması gerekmektedir. Birincisi, ilk velayet kararından bu yana koşulların esaslı biçimde değişmesi; ikincisi, bu değişikliğin çocuğun üstün yararını tehdit eder nitelikte olması; üçüncüsü ise mevcut velayet düzenlemesinin sürdürülmesinin çocuğun gelişimi açısından sakıncalı hale gelmesidir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin 10.10.2013 tarih, 2013/9516 E. – 2013/23409 K. sayılı kararı, bu üç koşulu sistematik biçimde değerlendirmiştir.
Esaslı Değişiklik Sayılan Haller
Velayet değişikliğine yol açabilecek esaslı değişiklik örnekleri şunlardır: velayeti elinde bulunduran ebeveynin yurt dışına çıkması veya başka bir şehre taşınması; yeniden evlenmesi ve yeni eşin çocukla ciddi uyumsuzluk yaşaması; çocuğun fiziksel ya da duygusal ihmale uğraması; ebeveynin ağır hastalık, bağımlılık veya cezaevine girmesi. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin 01.02.2016 tarih, 2015/11764 E. – 2016/1428 K. sayılı kararı, velayeti elinde bulunduran ebeveynin sürekli yurt dışında bulunmasının esaslı değişiklik teşkil ettiğini hükme bağlamıştır.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin 29.06.2020 tarih, 2020/2421 E. – 2020/3407 K. sayılı kararı, küçüğün ebeveynlerden biriyle yaşamak istemesini tek başına esaslı değişiklik saymamış; uzman değerlendirmesiyle desteklenmesi gerektiğini ortaya koymuştur.
Velayetin Değiştirilmesi Davasında Usul
Dava, yetkili Aile Mahkemesi’nde açılır. Hâkim kural olarak sosyal inceleme raporu alır ve çocuğun olgunluğuna göre görüşünü sorar. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin 16.01.2018 tarih, 2016/8726 E. – 2018/610 K. sayılı kararı, uzman raporu olmaksızın verilen velayet değişikliği kararının bozma nedeni oluşturduğunu belirtmektedir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin 17.01.2012 tarih, 2011/2955 E. – 2012/533 K. sayılı kararı da çocuğun görüşünün alınmasının zorunluluğunu ortaya koymuştur.
Geçici Velayet ve Tedbir Kararı
Velayetin değiştirilmesi davası süresince hâkim, çocuğun korunması amacıyla geçici velayet veya tedbir kararı verebilir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin 18.05.2022 tarih, 2022/2719 E. – 2022/4709 K. sayılı kararı, dava süresince çocuğun bulunduğu ortamın zararlı olması halinde geçici tedbirin acilen alınması gerektiğini ortaya koymaktadır. Velayet davalarının genel çerçevesi için Velayet Davaları yazımıza; TMK m.183 ve Yargıtay kararlarına da başvurabilirsiniz.
Sonuç — Velayetin Değiştirilmesi Davasında Çorum Boşanma Avukatı ile Süreç Yönetimi
Velayetin değiştirilmesi davaları, esaslı değişikliğin somut belgelerle ve uzman raporuyla ispatlanmasını gerektiren zorlu davalardır. Çocuğun eğitim durumu, sağlık kayıtları, tanık beyanları ve sosyal inceleme raporunun doğru stratejilerle yönetilmesi belirleyicidir.
Çorum boşanma avukatı veya Çorum aile avukatı olarak velayetin değiştirilmesi davalarında Av. Enes Manti Hukuk Bürosu yanınızda olmaktan memnuniyet duyar.
Hukuki Uyarı: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve somut olaya ilişkin hukuki görüş yerine geçmez. Profesyonel hukuki destek için Av. Enes Manti Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.