İçeriğe atla 
Trafik kazasında sigorta başvurusu, Türk hukuku açısından yalnızca pratik bir adım değil; dava açabilmenin önündeki zorunlu bir hukuki basamaktır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun (KTK) 97. maddesi uyarınca, trafik kazasında zarar gören kişi veya yakınları, sigorta şirketine karşı dava açmadan önce yazılı olarak başvuru yapmak zorundadır. Çorum trafik kazası avukatı olarak sıkça karşılaştığımız sorun, bu başvurunun ya hiç yapılmaması ya da eksik yapılması nedeniyle davaların usulden reddedilmesidir.
Trafik Kazasında Sigorta Şirketine Başvuru: Yasal Zorunluluk ve Dava Şartı
KTK madde 97, trafik kazasından doğan tazminat uyuşmazlıklarında sigorta şirketine yazılı başvuruyu bir dava şartı olarak düzenlemiştir. Bu düzenleme HMK 114/2 kapsamında değerlendirilmekte; başvuru yapılmadan açılan davalar, hâkim tarafından usulden sonuçlandırılabilmektedir. Düzenlemenin amacı uyuşmazlığı yargıya taşımadan çözmek, tazminat alacağına hızlı erişimi sağlamak ve yargının iş yükünü azaltmaktır.
Uygulamada sigorta kuruluşu, başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde yazılı cevap vermek zorundadır. Bu süre içinde cevap verilmemesi veya verilen cevabın talebi karşılamaması durumunda uyuşmazlık doğmuş sayılır; zarar gören bu aşamadan sonra dava açabilir ya da 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu çerçevesinde Sigorta Tahkim Komisyonu‘na başvurabilir. Yargıtay bu ilkeyi pek çok kararında vurgulamıştır: Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 11.12.2018 tarih, 2018/4932 E. – 2018/12056 K. sayılı kararı; Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 20.01.2022 tarih, 2021/23273 E. – 2022/901 K. sayılı kararı.
Başvuru Usulü: Hangi Belgeler Gereklidir?
Trafik kazasında sigorta başvurusu için yalnızca bir dilekçe yeterli değildir. Zarar görenin, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Genel Şartları ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu madde 99’da belirlenen belgeleri sigorta kuruluşuna ibraz etmesi zorunludur. Bu belgeler arasında kaza tespit tutanağı, sağlık kurulu raporu, kimlik ve banka bilgileri yer almaktadır.
Özellikle bedensel zararlarda, maluliyet oranının tespiti için kaza tarihinde yürürlükte olan mevzuata uygun sağlık kurulu raporları büyük önem taşımaktadır. Eksik belgeyle yapılan başvurular, tamamlanabilir dava şartı kapsamında değerlendirilerek mahkemece usulden reddedilmeksizin eksikliğin giderilmesi için süre verilebilir: Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 09.11.2022 tarih, 2022/12839 E. – 2022/14237 K. sayılı kararı; Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 24.04.2025 tarih, 2023/13060 E. – 2025/6574 K. sayılı kararı.
Sigorta Başvurusu Eksikse veya Yapılmamışsa Dava Ne Olur?
Sigorta şirketine başvuru yapılmadan veya eksik belgeyle dava açılması, davanın hemen reddedilmesi anlamına gelmez. HMK 115/2 maddesi uyarınca bu eksiklik “tamamlanabilir dava şartı” olarak kabul edilmektedir. Mahkeme, davacı tarafa kesin süre vermeli; bu süre içinde eksiklik tamamlanırsa işin esasına girmelidir.
Önemle belirtmek gerekir ki, sigorta şirketi dışındaki müteselsil sorumlu araç işleteni yönünden herhangi bir başvuru şartı öngörülmemiştir. Bu nedenle sigorta şirketiyle ilgili yönden ek süre verilen davalarda, araç işleteni yönünden yargılamaya devam edilmelidir: Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 08.05.2024 tarih, 2023/12689 E. – 2024/4378 K. sayılı kararı; Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 11.10.2023 tarih, 2021/21199 E. – 2023/10622 K. sayılı kararı; Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 18.09.2023 tarih, 2023/387 E. – 2023/9366 K. sayılı kararı.
Kasko Sigortasında Trafik Kazasında Sigorta Başvurusu ve Ret Gerekçeleri
Kasko poliçesinden doğan uyuşmazlıklarda da tahkim veya dava sürecinden önce sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılması gerekmektedir. Sigortacılık Kanunu uyarınca sigorta şirketine tanınan inceleme ve ödeme süresi (bazı hallerde 45 gün) beklenmeden yapılan başvurular usulden reddedilebilir: Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 20.02.2023 tarih, 2021/24846 E. – 2023/2021 K. sayılı kararı.
Kasko tazminat taleplerinin reddine ilişkin yaygın gerekçeler şöyle sıralanabilir: (1) Alkol etkisi — Sürücünün mevzuatta belirtilen oranın üzerinde alkollü olması ve kazanın münhasıran alkolün etkisiyle gerçekleşmesi (Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 18.10.2023 tarih, 2023/2777 E. – 2023/10979 K. sayılı kararı); (2) Kaza yerini terk — Kimlik tespitini önlemek amacıyla zorunlu hal dışında kaza yerinden ayrılma (Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 22.06.2022 tarih, 2021/13270 E. – 2022/9263 K. sayılı kararı). Bu red gerekçelerinin hukuki denetimi ve itiraz süreci, sigorta hukuku bilgisi gerektirmektedir.
Sigorta Şirketinin Sorumluluk Sınırları ve Arabuluculuk Zorunluluğu
Sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limitleri ve sigortalısının kusur oranıyla sınırlıdır. Yargılama giderleri ve vekâlet ücretinden de sigorta şirketi poliçe limitinin toplam tazminata oranı dahilinde sorumludur: Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 04.03.2024 tarih, 2024/912 E. – 2024/2339 K. sayılı kararı; Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 05.02.2026 tarih, 2025/12659 E. – 2026/908 K. sayılı kararı.
KTK 97. madde kapsamında sigorta şirketine başvuru yapılmışsa, ayrıca zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulması gerekmemektedir. Mahkemenin davayı arabuluculuk yokluğu nedeniyle reddetmesi hatalı olacaktır: Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 03.11.2022 tarih, 2022/4937 E. – 2022/13790 K. sayılı kararı. Sigorta Tahkim Komisyonu kararları için Yargıtay karar arama portalından güncel içtihatlara ulaşabilirsiniz. Ölümlü kazalarda manevi tazminat hesaplama esasları için ise ölümlü trafik kazasında manevi tazminat yazımızı inceleyebilirsiniz.
Sonuç ve Pratik Öneriler — Çorum Trafik Kazası Avukatı ile Süreç Yönetimi
Trafik kazasında sigorta başvurusu sürecinin hatasız yürütülmesi, sonraki tazminat davasının başarısını doğrudan etkiler. Başvurunun yazılı ve eksiksiz yapılması, 15 günlük cevap süresinin takip edilmesi, ret gerekçesinin hukuki açıdan değerlendirilmesi ve gerektiğinde Sigorta Tahkim Komisyonu veya mahkeme yoluna gidilmesi bu sürecin temel adımlarıdır. Hatalı ya da eksik yapılan başvurular dava şartı noksanlığına yol açabilir; bu noksanlık tamamlanabilir olmakla birlikte zaman kaybına ve ek maliyetlere neden olur. Çorum tazminat avukatı olarak kaza anından tazminatın tahsiline kadar tüm aşamada hukuki destek sunuyoruz.
Çorum trafik kazası avukatı arayışındaysanız Av. Enes Manti Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Hukuki Uyarı: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve somut olaya ilişkin hukuki görüş yerine geçmez. Profesyonel hukuki destek için Av. Enes Manti Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.